Dış Kulak Yolu İltihabı (Otitis Externa) | KBB Merkezi

Dış Kulak Yolu İltihabı (Otitis Externa)

Otitis Externa (yüzücü kulağı)

Otitis eksterna veya yüzücü kulağı dış kulak yolunun iltihabıdır. Genellikle bakteriyel enfeksiyon sonrasında gelişir. Etkenlerin farklılıklarına göre değişik klinik seyir ve bulgular gösterir.

 

Yüzücü kulağı olarak da tanımlanan rahatsızlık, dış kulak yoluna su kaçması sonrasında gelişir. Genellikle dış kulak yolunda bulunan kulak kiri tarafından tutulan sıvı, enfeksiyona neden olur. Oluşan ortam bakteri çoğalmasına uygun hale gelir.

 

Dış kulak yolunun bütünlüğünü bozan haller de (örneğin kulak temizleme çubuğunun yanlış kullanımı) enfeksiyonun dış kulak yolunda gelişmesine neden olur.

 

Enfeksiyonu kolaylaştıran nedenler;

 

Etkenler

Faktör

Anatomik

Dış kulak yolu darlığı; Irsi veya sonradan gelişen darlıklar

Normal kanalın tıkanması; işitme cihazı kullanımı, yabancı cisim, kulak kıllarının çok aşırı olması, kanaldaki deriden veya kemikten gelişen doku (exostose) nedeni ile darlık

Cilt ile ilgili

Egzema, seboreik dermatit

Allerji

Atopi, cilde uygulanan sıvılara karşı hassasiyet.

Fizyolojik

Nemlilik, immün eksiklik

Travma

Kulak çöplerinin kullanılması, dış kulak yolunun çizilmesi, radyoterapi

Mikrobiyolojik

P. aeruginosa veya mantar

 

Belirtilen rahatsızlıklar dış kulak yolunun savunmasını bozarak sekonder bakteriyel enfeksiyonların gelişmesine neden olur. Bir çok enfeksiyonda etken birçok organizmanın arması ile oluşur. Çoğunlukla etken stafilokokus Aureus ve/veya psödomonas aeroginosa’dır. %9-10 oranında da mantar enfeksiyonu gelişebilir.

TADış kulak yolu enfeksiyonu, dış kulak yolunu kaplayan cildin bir enflamatuar reaksiyonu ile başlar.  Daha sonrasında iltihabi akıntı oluşur, kanal duvarında ödem gelişir ve bu şişlik kulak kepçesine ve yüze de yayılabilir.

Hasta şikayeti kulakta dolgunluk hissi ve huzursuzluk ile başlar, kaşıntı, kulak akıntısı ve beraberinde işitme eksikliği ve çok ciddi ağrı gelişir. Kulak kepçesinin hareket ettirilmesi ile bu ağrının çok arttığı gözlenir. Ödem nedeni ile dış kulak yolu tamamen kapanır ve enfeksiyonun sistemik bulguları ortaya çıkar.

Hastalar, sıklıkla önce kaşıntı ile başladığını sonradan akıntı ve ağrı geliştiğini söyler.

Hasta muayenesinde kulak muayenesinde dış kulak yolu değerlendirilir. Kulak zarının delik olup olmadığının anlaşılmaya çalışılması çok önemlidir. Ancak ilk muayenelerde kulak zarının görülmesi ve değerlendirilmesi genelde mümkün olmaz. Takip muayenelerinin yapılması gerekir, kulak zarının gözlenmesi ancak enfeksiyonun azalması sonrasında mümkün olabilir.

Kulak kepçesinin yaygın ödemi ve kulak çevresindeki lenf bezlerinin şişmesi ciddi enfeksiyonun göstergesidir. İleri aşamalarında çene hareketlerinde de kısıtlamalara neden olur.

 

TEDAVİ

Dış kulak yolu enfeksiyonlarının çoğu sadece uygun tedavi ile önlenebilir. Dış kulak yolu akıntısından kültür antibiyogram için örnek alınması çok önemlidir. Dış kulak yolunun kapalı olmadığı durumlarda dış kulak yolu temizlenerek damla ve sistemik antibiyotik uygulamaları yapılabilir. Kulak zarı deliği var ise kullanılacak ilaçlarda dikkatli olunması gerekir.

Damla uygulanırken hasta, rahatsız olan kulağı yukarı gelecek şekilde, yan olarak yatar. Damlanın kulak yolunda ilerlemesi için damlatıldıktan sonra kulak kepçesine ve dış kulak yoluna masaj yapılır. Hasta 30 saniye kadar bu pozisyonda yatmalıdır. Hastaya dış kulak yoluna kullanacağı damladan başka sıvı kaçırmaması önerilmelidir.

Dış kulak yolunun tamamen kapalı olduğu durumlarda yapılması gereken, kanaldaki akıntının uzman doktor tarafından uzaklaştırılması ve dış kulak yoluna fitil yerleştirilmesidir. Böyle durumlarda damlaların fitil üzerine damlatılması ile damlanın kanal derinliklerine ulaşması sağlanır.

Uygun tedavi sonrasında iyileşme  hızlı gelişir. Ancak tekrarlayan dış kulak yolu enfeksiyonlarında açlık kan şekerine bakılarak, tanısı konmamış şeker hastalığının da araştırılması gerekir.